Cursus

Verdiepingscursus geschiedenis van de westerse klassieke muziek

In deze cursus ontdekken we hoe zes Europese muziekculturen elk een eigen klank en identiteit ontwikkelden. We reizen door Frankrijk, Italië, Engeland, Nederland, Rusland en Spanje en verbinden bekende meesterwerken met vernieuwende musici die ten onrechte uit beeld raakten. De afsluitende lezing is geheel gewijd aan vrouwelijke componisten en laat horen hoe zij, ondanks maatschappelijke beperkingen, de muziekgeschiedenis mede vormgaven.

Franse muziekgeschiedenis
Anders dan Italiaanse vrolijke muziek, Duitse strenge kerkmuziek is de Franse muziek altijd elegant geweest. Parijs is hierin al sinds de middeleeuwen het absolute culturele middelpunt. Van rondreizende troubadours en de middeleeuwse Notre-Dame-school tot de pracht en praal van Versailles en de grand opéra in Parijs. We eindigen in de 20ste eeuw, waarin Satie en Poulenc ieder een eigen weg volgden.

Italiaanse muziekgeschiedenis
Italië staat wereldwijd symbool voor la dolce vita en kent een uitzonderlijk rijke muziekcultuur. Van de uitvinding van de opera en de verfijnde vioolbouw tot de virtuositeit van de castraten, het belcanto, en het modernisme. Eeuwenlang was het Italiaans dé taal van de zang, dankzij de natuurlijke klankrijkdom en muzikaliteit ervan. Van Monteverdi tot publiekslieveling Einaudi, en van Pergolesi tot verrassende verbanden tussen muziek, film en de maffia.

Engelse muziekgeschiedenis
Engeland kent een eeuwenoude en levendige koortraditie, die haar oorsprong vindt in kerken en kathedralen. We volgen de ontwikkeling van renaissancemadrigalen tot de monumentale oratoria van de in Duitsland geboren Georg Friedrich Händel. Ralph Vaughan Williams en Benjamin Britten gaven de Engelse muziek vervolgens internationale allure.

Nederlandse muziekgeschiedenis
Hoewel Nederland nooit een centraal hof kende dat componisten structureel ondersteunde, ontwikkelde het land een veelzijdige muziekgeschiedenis. In de zestiende eeuw vormden de Lage Landen een belangrijk centrum van de polyfonie. De componistenstraten van Amsterdam-Zuid houden de herinnering aan Nederlandse componisten levend. In de jaren zestig schudden Aktie Tomaat en Aktie Notenkraker het gevestigde, als elitair ervaren kunst- en muziekleven op.

Russische en/of Spaanse muziekgeschiedenis
We verkennen hoe Russische muziek zich ontwikkelde tussen kerk en hof, nationalisme en modernisme, vrijheid en controle. Rachmaninoff is de hoogst genoteerde componist in onze Top 400 Klassiek. Als Spaanse toegift maken we kennis met Joaquín Rodrigo, die met zijn Concierto de Aranjuez Spanje internationaal op de muzikale kaart zette.

Vrouwelijke componisten
Vrouwelijke componisten hebben door de eeuwen heen een belangrijke bijdrage geleverd aan de muziekgeschiedenis, maar kregen lange tijd nauwelijks de erkenning die zij verdienden. Maatschappelijke verwachtingen, beperkte toegang tot muziekonderwijs en de invloed van vaders, broers en echtgenoten belemmerden vaak hun artistieke ontwikkeling en publieke carrière.