Wat Griekse mythen ons blijven vertellen!

Lezing

Wat Griekse mythen ons blijven vertellen!

Tijdens de lezingen over de Griekse mythen maak je (opnieuw) kennis met een aantal mythologische verhalen. Je hoort en ziet wat schrijvers en andere kunstenaars met (elementen uit) die verhalen hebben gedaan. Je wordt (hopelijk) aangezet tot verder lezen, luisteren en kijken van boeken, songs, opera's en films en je ervaart welke invloed de verhalen nog steeds hebben in onze eigen samenleving. Voor iedereen van 18 tot 98 (of zelfs 100) die gefascineerd is door de mythologie van Grieken en Romeinen.  

Je kunt de lezingen afzonderlijk van elkaar volgen, maar het is een aanrader om de hele reeks te volgen!*

Lezing: Orpheus en Eurydice (deel 2)
Deze avond is een vervolg op een eerder gehouden lezing over het verhaal van de mythische zanger Orpheus en zijn jonge echtgenote Eurydice. Hoe liefde alles weet te overwinnen en hoe betoverend muziek kan zijn, werkt Irene nu verder uit via uitleg bij  onder andere een aantal literaire romans en de netflixserie Kaos. Wil je weten hoe vernuftig de schrijvers van deze boeken en de serie dit verhaal hebben verwerkt, kom dan luisteren en kijken. Je bent van harte welkom en hoeft zeker niet de eerste lezing te hebben bijgewoond!

Lezing: Het Parisoordeel
Een Trojaanse prins die onbewust door zijn oordeel in de allereerste Miss Universe-verkiezing van de mensheid de geschiedenis van ons continent heeft bepaald, hoe zit dat? Als we tenminste de mythen die dit verhalen, voor waar houden… Welke mythologische verhalen dit zijn en wat daarmee in de loop der vele eeuwen door beeldend kunstenaars, schrijvers en zangers/ componisten is gedaan en vooral ook waarom, laat Irene je zien en horen tijdens de twee uren van haar lezing. Je zult je zeker vermaken en vooral je verbazen! Let op: dit is deels een herhaling van een lezing uit 2024, maar stellig met uitbreiding en wijzigingen

Lezing: Eén grote tragedie 
De Grieken hebben ons hun grote toneelstukken nagelaten over vrouwen en mannen die door een misstap van zichzelf of van hun voorouders in het verderf worden gestort: tragedies. De schrijvers van deze stukken baseerden zich op mythologische verhalen die later niet alleen in de toneelwereld, maar ook in de beeldende kunst en literatuur zijn nagevolgd en verwerkt. Tijdens de lezing van deze avond maakt Irene je deelgenoot van de tragische lotgevallen van ofwel Medea ofwel Antigone. Hoe kijken latere beeldend kunstenaars en schrijvers tegen deze vrouwen aan? Zijn het slachtoffers of heldinnen? Heeft het een doel om naar de ondergang van hen op het podium te kijken? Of in een film te zien? Of in een boek te lezen?

Lezing: Pygmalion
Een verhaal over een kunstenaar en zijn kunst: wat is geschikter voor een lezing over ‘receptie’ van de klassieke mythologie in moderne kunstuitingen dan de mythe over Pygmalion? En tegelijkertijd gaat het vanavond ook over de maakbaarheid of kneedbaarheid van onze medemensen. Hoe ziet de ideale partner er uit? Mag je een vrouw/ man daarnaar ‘boetseren’? Naar aanleiding van beelden, schilderijen, literaire en filmische uitingen van de daden van Pygmalion gaan we samen naar antwoorden zoeken.

Lezing: Odysseus, reis van een held
Matt Damon als Odysseus: in juli 2026 gaat The Odyssey van Christopher Nolan (Oppenheimer) in première in de bioscopen. Dat is een mooie aanleiding om de slimme Griekse held in deze lezing nu eens niet te volgen bij zijn terugtocht naar huis, maar bij zijn reis in kunstvormen door de eeuwen heen. Hoe wordt hij neergezet en waarom zo? Hoe zien schilders, dichters en andere kunstenaars de mannen en vrouwen die hem omringden, zoals Penelope, zijn vrouw (Anne Hathaway), of Telemachos, zijn zoon (Tom Holland)? Waarom is zijn avontuurlijke tocht zo’n dankbaar verhaal om steeds opnieuw vorm te geven?

Lezing: Metamorfosen
In deze lezing van de reeks neem ik je mee op reis langs een aantal verschillende mythologische verhalen waarin mensen bizarre gedaanteveranderingen ondergaan. Wat is de aanleiding binnen het verhaal voor zo’n metamorfose? Wat heeft een later schilder of schrijver ertoe gebracht de betreffende mythe te gebruiken voor een kunstuiting? Wat zegt zo’n verbeelding u en mij nu nog? Verandert het uw kijk op kunst, de verhalen en misschien meer?! Ik hoor het graag van u na afloop van mijn verhaal.

Lezing: Sterke vrouwen
Odysseus, Agamemnon, Perseus, Theseus: allemaal kerels, want ja, de Griekse samenleving was nu eenmaal een echte mannenwereld! Maar deze helden hadden hun avonturen niet kunnen beleven zonder de support, bemoeienis of soms zelfs tegenwerking van vrouwen. Vanavond zoem ik in navolging van diverse hedendaagse Engelstalige schrijfsters in op een aantal van deze – zonder twijfel - ‘sterke’ vrouwen. Worden dat Helena, Andromache of Penelope uit het Griekse epos, of toch Antigone of Electra uit de Griekse tragedie? Laat u verrassen!

Lezing: De overspelige Zeus (deel 1)
Op deze avond van de reeks lezingen toon ik je het schokkende seksueel grensoverschrijdende gedrag van de oppergod Zeus. Een #MeToo beweging was voor de dames in de oudheid geen overbodige luxe geweest 😉. Ik vertel je een aantal sappige verhalen, waarin Zeus een erg kwalijke rol speelt en laat vervolgens zien hoe en hoe vaak beeldend kunstenaars en schrijvers deze mythen gebruikt hebben om bijvoorbeeld zeer sensuele taferelen te verbeelden. Kijk en luister mee en oordeel zelf (en veroordeel dan de oppergod?!).

Lezing: Narcissus en echo
Het is lente en overal zien we weer het felle geel van narcissen langs de kant van de wegen, de trompetjes naar beneden gericht. Wat heeft deze bloem te maken met een oud-Griekse mythe? En wanneer en waarom spreken we over narcisme? Irene laat zien hoe de ‘Echo’ van dit verhaal doorklinkt in vele kunstuitingen van alle eeuwen en zelfs de psychologie tot op de dag van vandaag.

Lezing: De wraak van de goden
‘Hoogmoed komt voor de val’: zo luidt het spreekwoord, afkomstig uit de Bijbel. Maar lang voor het Christendom ontstond, was dit gegeven al pijnlijk doorgedrongen tot verschillende Griekse helden en heldinnen uit de klassieke mythen. Waag het niet in je overmoed de goden uit te dagen, want dan roep je de wraak van hen over je af! En toch deden mensen het steeds opnieuw. Luister, kijk en verbaas je over de acties van personen als Niobe, Arachne, Tantalus, Phaëton of Pentheus. Hun verhalen hebben kunstenaars door de eeuwen heen om verschillende redenen geïnspireerd: wees gewaarschuwd!

*Als je de hele reeks lezingen wil volgen, moet je je voor iedere lezing apart inschrijven.